1 In the first book, O Theophilus, I have dealt with all that Jesus began to do and teach,2 until the day when he was taken up, after he had given commands through the Holy Spirit to the apostles whom he had chosen.3 He presented himself alive to them after his suffering by many proofs, appearing to them during forty days and speaking about the kingdom of God.4 And while staying with them he ordered them not to depart from Jerusalem, but to wait for the promise of the Father, which, he said, “you heard from me;5 for John baptized with water, but you will be baptized with the Holy Spirit not many days from now.”6 So when they had come together, they asked him, “Lord, will you at this time restore the kingdom to Israel?”7 He said to them, “It is not for you to know times or seasons that the Father has fixed by his own authority.8 But you will receive power when the Holy Spirit has come upon you, and you will be my witnesses in Jerusalem and in all Judea and Samaria, and to the end of the earth.”9 And when he had said these things, as they were looking on, he was lifted up, and a cloud took him out of their sight.10 And while they were gazing into heaven as he went, behold, two men stood by them in white robes,11 and said, “Men of Galilee, why do you stand looking into heaven? This Jesus, who was taken up from you into heaven, will come in the same way as you saw him go into heaven.”12 Then they returned to Jerusalem from the mount called Olivet, which is near Jerusalem, a Sabbath day's journey away.13 And when they had entered, they went up to the upper room, where they were staying, Peter and John and James and Andrew, Philip and Thomas, Bartholomew and Matthew, James the son of Alphaeus and Simon the Zealot and Judas the son of James.14 All these with one accord were devoting themselves to prayer, together with the women and Mary the mother of Jesus, and his brothers.15 In those days Peter stood up among the brothers (the company of persons was in all about 120) and said,16 “Brothers, the Scripture had to be fulfilled, which the Holy Spirit spoke beforehand by the mouth of David concerning Judas, who became a guide to those who arrested Jesus.17 For he was numbered among us and was allotted his share in this ministry.”18 (Now this man acquired a field with the reward of his wickedness, and falling headlong he burst open in the middle and all his bowels gushed out.19 And it became known to all the inhabitants of Jerusalem, so that the field was called in their own language Akeldama, that is, Field of Blood.)20 “For it is written in the Book of Psalms, “‘May his camp become desolate, and let there be no one to dwell in it’; and “‘Let another take his office.’21 So one of the men who have accompanied us during all the time that the Lord Jesus went in and out among us,22 beginning from the baptism of John until the day when he was taken up from us—one of these men must become with us a witness to his resurrection.”23 And they put forward two, Joseph called Barsabbas, who was also called Justus, and Matthias.24 And they prayed and said, “You, Lord, who know the hearts of all, show which one of these two you have chosen25 to take the place in this ministry and apostleship from which Judas turned aside to go to his own place.”26 And they cast lots for them, and the lot fell on Matthias, and he was numbered with the eleven apostles.
Luke 1
1 Kagalang-galang na Teofilo, yamang marami ang nagsagawa upang isaayos ang salaysay patungkol sa mga bagay na lubos na pinaniwalaan sa atin2 ayon sa pagbigay sa atin ng mga saksing nakakita at ng mga lingkod ng salita buhat sa simula,3 minabuti ko rin na isulat sa iyo nang ganap ayon sa pagkasunud-sunod ang lahat ng mga bagay na maingat kong sinubaybayan mula pa nang una,4 upang malaman mo ang katiyakan ng mga salitang itinuro sa iyo.5 Sa mga araw ni Herodes na hari ng Judea ay may isang saserdote na ang pangalan ay Zacarias mula sa pangkat ni Abias. Ang kaniyang asawa ay isa sa mga babaing anak ni Aaron at ang kaniyang pangalan ay Elisabet.6 Sila ay kapwa matuwid sa harapan ng Diyos na namumuhay nang walang kapintasan sa lahat ng mga utos at mga alituntunin ng Panginoon.7 At sila ay walang anak sapagkat si Elisabet ay baog at kapwa lipas na ang kanilang mga taon.8 At nangyari na habang ginagampanan ni Zacarias ang paglilingkod bilang saserdote sa harapan ng Diyos ayon sa pagkakahanay ng kaniyang pangkat,9 at ayon sa kaugalian ng paglilingkod bilang saserdote, natanggap niya sa palabunutan ang pagsunog ng insenso nang siya ay pumasok sa banal na dako ng templo ng Panginoon.10 At ang lahat ng napakaraming tao ay nananalangin sa labas sa oras ng pagsusunog ng insenso.11 At isang anghel ng Panginoon ay nagpakita sa kaniya na nakatayo sa dakong kanan ng dambana ng insenso.12 At si Zacarias ay naguluhan at natakot pagkakita niya sa anghel.13 Ngunit sinabi ng anghel sa kaniya, “Huwag kang matakot, Zacarias, sapagkat ang iyong kahilingan ay dininig na. Ang iyong asawang si Elisabet ay magsisilang sa iyo ng isang lalaki at ang pangalang itatawag mo sa kaniya ay Juan.14 At magkakaroon ka ng kagalakan at labis na kagalakan, at marami ang magagalak sa kaniyang kapanganakan,15 sapagkat siya ay magiging dakila sa harapan ng Panginoon. Siya ay hinding-hindi iinom ng alak at ng nakakalasing na inumin. At siya ay mapupuspos ng Banal na Espiritu mula sa sinapupunan ng kaniyang ina,16 at marami sa mga anak ni Israel ang kaniyang papanumbalikin sa Panginoon nilang Diyos.17 Siya ay hahayo sa harapan ng Panginoon sa espiritu at kapangyarihan ni Elias ‘upang panumbalikin ang mga puso ng mga ama sa mga anak,’ at ang mga masuwayin patungo sa karunungan ng mga matuwid upang ihanda ang isang bayang nakahanda na sa Panginoon.”18 Ngunit sinabi ni Zacarias sa anghel, “Paano ko ito malalaman? Sapagkat ako ay matanda na at lipas na ang mga taon ng aking asawa.”19 Subalit sumagot ang anghel at sinabi sa kaniya, “Ako ay si Gabriel na siyang nakatayo sa harapan ng Diyos. Ako ay sinugo upang makipag-usap sa iyo at upang ipahayag sa iyo ang mabubuting balitang ito.20 Kaya narito, ikaw ay magiging pipi at hindi ka makakapagsalita hanggang sa araw na magaganap ang mga bagay na ito sapagkat hindi ka sumampalataya sa aking mga salita na matutupad sa kanilang kapanahunan.”21 At ang mga tao ay naghihintay kay Zacarias at sila ay namangha sa kaniyang pagtatagal sa loob ng banal na dako ng templo.22 Ngunit nang siya ay lumabas, siya ay hindi makapagsalita sa kanila kaya nalaman nila na siya ay nakakita ng pangitain sa banal na dako ng templo. At siya ay nakipag-usap sa kanila sa pamamagitan ng senyas at siya ay nanatiling pipi.23 At nangyari, nang naganap ang mga araw ng kaniyang paglilingkod, siya ay umuwi sa kaniyang bahay.24 Ngunit pagkalipas ng mga araw na iyon, ang kaniyang asawang si Elisabet ay naglihi at siya ay nagtago nang limang buwan. Sinabi niya,25 “Ganito ang ginawa ng Panginoon sa akin sa mga araw na ako ay kaniyang isinaalang-alang upang alisin ang aking kahihiyan sa mga tao.”26 Sa ikaanim na buwan, ang anghel na si Gabriel ay isinugo ng Diyos, sa isang lungsod ng Galilea na ang pangalan ay Nazaret,27 sa isang birhen na ipinagkasundong mapangasawa ng lalaki na ang pangalan ay Jose na mula sa angkan ni David. At ang pangalan ng birhen ay Maria.28 Paglapit ng anghel sa kaniya ay sinabi nito, “Magalak ka, ikaw na pinagpala! Ang Panginoon ay sumasaiyo. Pinagpala ka sa mga kababaihan.”29 Nang makita ni Maria ang anghel, siya ay naguluhan sa sinabi nito at pinagbulayan kung anong uri ng pagbati ito.30 Sinabi ng anghel sa kaniya, “Maria, huwag kang matakot sapagkat nakasumpong ka ng biyaya mula sa Diyos.31 Narito, ikaw ay maglilihi sa iyong sinapupunan at manganganak ng isang lalaki at ang pangalang itatawag mo sa kaniya ay Jesus.32 Siya ay magiging dakila at siya ay tatawaging Anak ng Kataas-taasan at ibibigay ng Panginoong Diyos sa kaniya ang trono ng kaniyang amang si David.33 Siya ay maghahari sa sambahayan ni Jacob magpakailanman at ang kaniyang paghahari ay hindi magwawakas.”34 Ngunit sinabi ni Maria sa anghel, “Paano ito mangyayari yamang ako ay walang nakikilalang lalaki?”35 Subalit ang anghel ay sumagot at sinabi sa kaniya, “Darating sa iyo ang Banal na Espiritu, at ang kapangyarihan ng Kataas-taasan ay lililim sa iyo, at dahil dito, ang Banal na ito na iyong ipapanganak ay tatawaging Anak ng Diyos.36 Narito, si Elisabet na iyong pinsan ay naglihi rin ng isang anak na lalaki sa kaniyang katandaan at ikaanim na buwan na ito sa kaniya na tinawag na baog,37 sapagkat walang hindi matutupad sa lahat ng sinabi ng Diyos.”38 At sinabi ni Maria, “Narito, ang babaing alipin ng Panginoon! Mangyari nawa sa akin ang ayon sa iyong salita.” At siya ay iniwan ng anghel.39 Sa mga araw na iyon, si Maria ay tumindig at nagmamadaling pumunta sa lupaing maburol sa lungsod ng Juda.40 At siya ay pumasok sa bahay ni Zacarias at bumati kay Elisabet.41 At nangyari, nang narinig ni Elisabet ang pagbati ni Maria, ang sanggol sa kaniyang sinapupunan ay lumundag. At si Elisabet ay napuspos ng Banal na Espiritu.42 At siya ay sumigaw na may malakas na tinig at sinabi, “Pinagpala ka sa mga kababaihan at pinagpala ang bunga ng iyong sinapupunan!43 Papaano nangyari ito sa akin na ang ina ng aking Panginoon ay makapunta sa akin?44 Narito, nang ang iyong pagbati ay nakaabot sa aking pandinig, ang sanggol sa aking sinapupunan ay lumundag dahil sa labis na kagalakan.45 Pinagpala ang babae na sumampalataya sapagkat magkakaroon ng kaganapan ang mga bagay na sinabi sa kaniya ng Panginoon.”46 Sinabi ni Maria, “Dinadakila ng aking kaluluwa ang Panginoon47 at ang aking espiritu ay lubos na nagalak sa Diyos na aking Tagapagligtas,48 dahil nilingap niya ang kababaan ng kaniyang aliping babae. Narito! Sapagkat mula ngayon, ang lahat ng mga saling lahi ay ituturing akong pinagpala,49 dahil ang Makapangyarihan ay gumawa ng mga dakilang bagay sa akin, at banal ang kaniyang pangalan.50 Ang kaniyang kahabagan ay sa kanila na may takot sa kaniya mula sa salinlahi ng mga saling lahi.51 Siya ay nagpakita ng lakas sa pamamagitan ng kaniyang bisig. Ikinalat niya ang mga mapagmataas sa pang-unawa ng kanilang mga puso.52 Ibinaba niya ang mga makapangyarihan mula sa kanilang mga trono at itinaas niya ang mga mabababang-loob.53 Ang mga nagugutom ay binusog niya ng mabubuting bagay at ang mga nagpapayaman ay pinaalis niyang walang dala.54 Tinulungan niya si Israel na kaniyang lingkod upang maalala ang kaniyang kahabagan55 kagaya ng sinabi niya sa ating mga ninuno, kay Abraham at sa kaniyang binhi magpakailanman.”56 At si Maria ay nanatiling kasama ni Elisabet nang halos tatlong buwan at umuwi sa kaniyang bahay pagkatapos nito.57 At dumating na ang panahon ng panganganak ni Elisabet at siya ay nagsilang ng isang anak na lalaki.58 Narinig ng kaniyang mga kapitbahay at ng kaniyang mga kamag-anak na dinadagdagan ng Panginoon ang kaniyang kahabagan sa kaniya at sila ay nakigalak sa kaniya.59 At nangyari na sa ikawalong araw, sila ay dumating upang tuliin ang bata. At siya ay tinawag nilang Zacarias alinsunod sa pangalan ng kaniyang ama.60 Ngunit sumagot ang kaniyang ina at sinabi, “Hindi, sa halip, siya ay tatawaging Juan.”61 Subalit sinabi nila sa kaniya, “Wala ni isa sa iyong mga kamag-anak ang tinawag sa pangalang ito.”62 At sila ay sumenyas sa kaniyang ama kung ano ang ninanais niyang itawag sa sanggol.63 At nang siya ay nakahingi ng mapagsusulatan, siya ay sumulat na sinasabi, “Juan ang kaniyang pangalan.” At silang lahat ay namangha.64 At kaagad nabuksan ang kaniyang bibig at ang kaniyang dila ay nakalagan at siya ay nagsalita na nagpupuri sa Diyos.65 At nagkaroon ng takot ang lahat ng mga naninirahan sa kanilang paligid. At ang lahat ng mga salitang ito ay pinag-usap-usapan sa buong maburol na lupain ng Judea.66 Isinapuso ng lahat ng mga nakarinig ang mga bagay na ito na sinasabi, “Magiging ano kaya ang batang ito?” At ang kamay ng Panginoon ay sumakaniya.67 Si Zacarias na kaniyang ama ay napuspos ng Banal na Espiritu at naghayag na sinasabi,68 “Purihin ang Panginoon, ang Diyos ng Israel sapagkat dinalaw niya at tinubos ang kaniyang bayan,69 at ibinangon ang isang sungay ng kaligtasan para sa atin sa sambahayan ni David na kaniyang lingkod70 ayon sa kaniyang sinabi sa pamamagitan ng bibig ng kaniyang mga banal na propeta mula noong una.71 Ito ay ang kaligtasan mula sa ating mga kaaway at mula sa kamay ng lahat ng mga namumuhi sa atin,72 upang isagawa ang kahabagan sa ating mga ninuno at upang alalahanin ang kaniyang banal na tipan.73 Ito ang pangako na kaniyang sinumpaan kay Abraham na ating ama,74 upang ipagkaloob sa atin na mga iniligtas mula sa kamay ng ating mga kaaway, upang maglingkod sa kaniya nang walang takot,75 sa kabanalan at sa katuwiran sa kaniyang harapan habang tayo ay nabubuhay.76 At ikaw, maliit na bata, ay tatawaging propeta ng Kataas-taasan sapagkat hahayo ka sa harapan ng Panginoon upang ihanda ang kaniyang mga daan,77 upang magbigay ng kaalaman ng kaligtasan sa kaniyang bayan sa pamamagitan ng kapatawaran ng kanilang mga kasalanan78 sa pamamagitan ng mahabaging kalooban ng ating Diyos kung saan ang Sikat ng Liwanag mula sa kaitaasan ay dumalaw sa atin,79 upang magliwanag sa mga nasa kadiliman at sa mga nakaupo sa lilim ng kamatayan, upang patnubayan ang ating mga paa sa landas ng kapayapaan.”80 At ang maliit na bata ay lumaki at lumakas sa espiritu. At siya ay nanatili sa mga ilang hanggang sa araw ng kaniyang pagpapakita sa Israel.
